West bank Medinat Habu, graven van de Nobelen en de Ambachtslieden (30 januari)

 

Tempel Medinat Habu

Onze laatste dag in Luxor gaan we weer naar de graven en tempels aan de westzijde. Eerst gaan we naar de tempel Medinat Habu. Dit is een grote tempel met mooie kleuren en reliëfs. De cartouches van Ramses III zijn heel diep want hij wilde voorkomen, naar voorbeeld van zijn voorouders, dat zijn sporen gemakkelijk te wissen zouden zijn.

Er zijn veel afbeeldingen van veldslagen en de keuze die Ramses van de goden kreeg om buit gemaakte slaven te doden of te laten bouwen. Ook mooie afbeeldingen van feestende soldaten die gewonnen hebben en lugubere beelden van afgehakte handen en penissen.

Net als op vele andere plaatsen zijn veel godenhoofden beschadigd. Christenen werden namelijk in de Romeinse tijd vervolgd en doken onder in tempels en graven. Aangezien ze zelf maar één god erkennen vonden ze het nodig de afbeeldingen van al die verschillende goden in hun schuilplekken te beschadigen.

Graven van de Nobles: R'mose (tt55)

In de vallei der Nobelen bezoeken we het graf van R Mose (tt 55). Hij was vizier tijdens het bewind van Amenchotep III en IV. Deze laatste staat ook bekend onder de naam Aknaton. Hij is de enige monotheistische farao en aanbad Aton, de god van de zonneschijf. Ook introduceerde deze farao het realisme in de Egyptische kunst. Andere farao's werden altijd weergegeven vanuit een ideaalbeeld, Aknaton laat zich ook afbeelden met buikje, dunne nek en dikke dijbenen. Dat kunnen we bij R'mose goed zien.

Wat ook gaaf is in deze tempel is dat er zowel opliggende relief zijn als diepliggende relief is en verschillende schilderingen. Daarnaast zien we ook de verschillende stadia, want deze R'mose is ook vrij plotseling overleden en nog niet alles was af. We zijn de rode horizontale en verticale strepen, omtreklijnen en uitsnedes. Op sommige opliggende relieffiguren is alleen de omtrek van het oog ingetekend.

Graven van the Craftsmen: Deir Al Medina Tomb of Inherka (TT359)

Deir al Medina (Place of truth) is de plek waar de kunstenaars en arbeiders met hun gezinnen woonden die in de Vallei der Koningen, koninginnen en graven van de edelen werkten. Zij waren afgezonderd van de buitenwereld want de graven van koning, koninginnen en edelen moesten uiteraard geheim blijven. Ze moesten 8 dagen per week aan de graven van anderen werken, de overig 2 dagen van de week (die telde toen 10 dagen) mochten ze aan hun eigen graven werken. De tempel die in dit dorp ligt is oa gewijd aan Hathor en Moet. Kopten hebben er later een klooster van gemaakt.

We bezoeken de Tomb of Inherka. Inherka werkte aan de graven voor Ramses III en Ramses IV. Hij was opzicht en chief workman. Met veel afbeeldingen van Book of the deaths en Book of the Gates.

Aan het eind van de dag treffen we Miriam en kinderen én Bakr. Bakr is om 17.10 teruggekomen van zijn woestijnreis en voelt zich fit genoeg om met ons om 18.00 af te spreken en samen te gaan eten bij pizzeria Roma. Echt leuk om hem weer te zien.

En verder:

  • krijgt Susanne heel veel groeten van Abdul.
  • heeft Kingfishertours goede gids en excursies.
  • is het leuk om op Luxor vliegveld op de grond bij de stofzuigerstopcontacten met supergoede internetverbinding te chatten met Bert in Nederland en Susanne in Zuid-Afrika.
  • hebben we helaas geen felucatocht gemaakt deze reis. Dat houden we nog te goed.
  • heb ik nog nooit zo weinig foto's gemaakt op vakantie.
  • is dit het laatste reisverslag en hebben we genoten van deze mini-reis.
  • vinden we het leuk om Miriam eind maart weer te zien in Nederland. En met Omar en Layla weer in de zomer.
  • heb ik jaren geleden Harry Potter na 50 blz opzij gelegd, maar vind ik 'Een goede raad' echt een mooi en meeslepend boek. Idem voor Deon Meyer's Duivelspieken. Hoe en klein rotgodje God vermoordde van Guus Kuijer ben ik net mee gestart en pakt ook. 'Alle dagen samen' van Erwin Mortier vond ik niet veel aan.
  • was het voor het eerst dat ik een week zonder Claire en Bert weg was. Of beter gezegd, want ik voel een nuanceverschil: Bert zou ik een week niet zien en ik ging zonder Claire weg. En daar zag ik vantevoren wel wat tegenop. Nu achteraf kan ik zeggen dat ik heb gewaardeerd eindeloos te kunnen lezen in het vliegtuig en me in Luxor alleen druk om mezelf hoeven te maken en vol de aandacht voor mijn vader te kunnen hebben. Omdat Claire 2x met ons in Luxor is geweest kwamen ook vaak mooie herinneringen opzetten (autootje op het plein rijden, sinaasappeltjes persen bij een sapkraampje, boottocht over de Nijl, spelen met Omar en Layla) De ene keer dat ik Claire even op Skype zag, had ze nauwelijks belangstelling voor me. Toen we huiswaarts gingen was ik echter blij dat ik niet via een extra nacht in Maastricht hoefde te gaan, maar meteen naar Utrecht kon met de trein, waar Bert me middenin de nacht van het station kwam halen. Normaal vind ik de laatste reisdag, naar huis reizen, niet zo leuk en voelt het thuis weer even onwennig. Nu was het heerlijk thuiskomen bij Bert en Claire.